Sinds 2018 heb ik in deze rubriek de kleurrijkste taal van alledag besproken, aangedragen door de lezers van Onze Taal. Dat was altijd smullen, maar na acht jaargangen is het ook wel weer mooi geweest. Omdat ik met deze aflevering de rubriek ten grave draag, kan die maar over één ding gaan: het einde, het hoekje om, de pijp uit, die aan Maarten geven – of hoe zeg je dat zoal? Om die vraag te beantwoorden, raadpleegden we ook nu weer onze lezers.  

Etensbakje inleveren  

En wat bleek? Mensen die geregeld overlijdens­advertenties scannen, doen dat soms met de woorden: ‘Even kijken wie de krant kan opzeggen …’ Doodgaan is vooral veel dingen afronden. Wie gestorven is, ‘is gestopt met roken’, ‘koopt niet meer bij de Hema’, ‘krijgt niet langer AOW’, ‘hoeft geen nachtdiensten meer te draaien’, ‘is klaar met kaarten’ en ‘moet zijn etensbakje inleveren’.  

Er is ook altijd wel een laatste handeling in een rijk, vol leven. De overledene ‘heeft de klompjes achteruit gegooid’, ‘de pantoffels onder het bed geschoven’, ‘het licht uitgedaan’, ‘de paraplu dicht­getrokken’, ‘de voicemail erop gegooid’ en ‘uitgecheckt’.  

Onderkant van het gras 

Als dode laat je je gewoonlijk wél kisten. Zodoende verlaat je het huis ‘tussen zes plankies’, ‘horizontaal’, ‘met de voeten vooruit, de neus omhoog’ in een ‘houten pyjama’ op weg naar het ‘Houtenjassenpark’. Dwarsliggen kan dan niet meer.  

Volgt er een crematie? Dan krijg je ‘een deksel op je hoofd’, ‘ga je lekker uitwaaien’ en zeggen mensen over je: ‘Ze was soms al verstrooid, maar nu voor altijd.’ 

En na een begrafenis wacht er helemaal een buitenleven om je vingers bij af te likken. Je kunt dan opeens ‘buiten slapen’, ‘krijgt een huis met een tuin’, ‘gaat op grote vakantie’, ‘logeert op de stille camping’, ‘krijgt een tuintje op je buik’, ‘vindt de bloemen van Crooswijk op je smoel’ en ‘duwt de madeliefjes omhoog’. Je kunt ‘de onderkant van het gras bekijken’, ‘radijsjes van onderen eten’, ‘wortels snoepen’, ‘de mollen horen knorren’, ‘de tulpenbollen voeden’, ‘de pieren marineren’ en ‘de kevers dragen’. Gestorven ondernemers kunnen ‘een zandfabriek beginnen’ of ‘een wormenkwekerij opstarten’. 

Iedereen die tot slot daadwerkelijk gaat hemelen, kan ‘een enkele reis kopen’, ‘retour afzender gestuurd worden’, ‘zich melden bij Petrus’, ‘zijn Schepper ontmoeten’, ‘boven gaan wonen’ en ‘meezingen in het engelenkoor’. Je bent dan ‘terug  in de fles’, ‘op het oude gewicht’.  

 

Dit was een greep uit de inzendingen. De vele andere bijdragen sturen we door naar Ton den Boon, Van Dale-hoofdredacteur, die werkt aan een funerair lexicon.  

Deze rubriek sluit definitief de ogen, maar kan terugkijken op een prachtig leven – mede dankzij de ontelbare inzendingen van alle duizenden lezers. Enorm veel dank daarvoor! <<